Łambinowicki Rocznik Muzealny”, tom 48

Łambinowicki Rocznik Muzealny”, tom 48

W 48. tomie „Łambinowickiego Rocznika Muzealnego”, wydanym w 80. rocznicę zakończenia II wojny światowej, wojenne i powojenne losy jeńców wojennych, internowanych, robotników przymusowych oraz społeczności dotkniętych skutkami totalitaryzmów ukazano z różnych perspektyw badawczych. Autorzy podejmują temat niewoli wojennej, represji, pracy przymusowej oraz pamięci o ofiarach i uczestnikach wydarzeń, prezentując zarówno dotychczasowy dorobek historiografii, jak i nowe ustalenia oparte na źródłach archiwalnych i świadectwach osobistych.

W tomie znalazły się m.in. teksty poświęcone polskim jeńcom w niewoli Wehrmachtu i ZSRR, wyzwoleniu Oflagu VII A Murnau, losom polskich podchorążych i włoskich internowanych wojskowych, a także materiałom dotyczącym systemu obozów NKWD. Szczególne miejsce zajmują wspomnienia i relacje, które pozwalają spojrzeć na historię wojny z perspektywy indywidualnych doświadczeń.

Całość dopełniają recenzje najnowszych publikacji, kalendarium oraz dział „Z żałobnej karty”. Zgromadzone teksty ukazują historię w jej wielowymiarowym ujęciu, łącząc szerszą perspektywę wydarzeń historycznych z opowieściami o losach i doświadczeniach poszczególnych osób.

Redaktor tomu: Maria Bula
Liczba stron: 280
Miejsce i rok wydania: Opole 2025

Od Redakcji

• Od Redakcji
  Maria Bula — str. 3

Artykuły i materiały

• Stan badań nad polskimi jeńcami wojennymi w niewoli Wehrmachtu (1939–1945)
  Piotr Stanek — str. 7
• Niewola radziecka polskich oficerów w latach 1939–1940 w świetle polskiej historiografii powstałej po 1989 roku – przegląd wybranego piśmiennictwa
  Bartosz Janczak — str. 54
• Wyzwolenie Oflagu VII A Murnau – od pogłosek do faktów
  Martin Lohmann — str. 80
• Polscy podchorążowie w komandzie roboczym 800 „Florabrücke” w Monschau w okresie do likwidacji obozu w 1944 roku
  Dieter Lenzen — str. 99
• Pamięć kulturowa a groby wschodnioeuropejskich robotników przymusowych po 1945 roku – na przykładzie ofiar zbrodni popełnionej w końcowej fazie wojny w lesie Arnsberg
  Markus Weidner— str. 118

Archiwum

• Przyczynek do badań nad dokumentami ukraińskich archiwów o systemie obozów NKWD dla polskich jeńców wojennych (1939–1941)
  Ruslana Martseniuk — str. 139

Wspomnienia i relacje

• Włoscy internowani wojskowi w stalagach Lamsdorf i Teschen
  Silvia Pascale, Orlando Materassi — str. 161
• Wanda Traczyk-Stawska i Szkoła Młodszych Ochotniczek w Nazarecie
  Barbara Furmanowicz — str. 185
• Stygmaty sowieckiego dominium na Wileńszczyźnie – na przykładzie losów rodzin
  Ewa Kowalska — str. 210

Recenzje i omówienia

• Dieter Lenzen, Das Kriegsgefangenenlager an der Florabrücke in Monschau, [The Prisoners of War camp at the „Florabrücke” in Monschau ], Geschichtsverein des Monschauer Landes e.V., Aachen 2024, 189 s.
  Przemysław Jagieła — str. 225
• David A. Stewart, Katyn Forest Massacre 1940. A selection of declassified U.S. government documents, Vol. 2 / Zbrodnia w lesie katyńskim 1940 r. Wybór odtajnionych dokumentów rządu Stanów Zjednoczonych, t. 2,Muzeum Wojska Polskiego – Muzeum Katyńskie, Warszawa 2025, 947 s.
  Kamil Weber — str. 235

Z żałobnej karty

• Anna Filasińska-Bojarska (1940–2025) (Maria Bula, Violetta Rezler-Wasielewska) — str. 245

Kalendarium

• Kalendarium łambinowickie (styczeń–grudzień 2025) (Anna Chłądzyńska-Gądek) — str. 249